Igno Schings en Henk Blok over de ontwikkeling van ziekteverzuim en arbeidsongeschiktheid in Nederland

Hoe staat het met het ziekteverzuim en de arbeidsongeschiktheid in Nederland? Welke ontwikkelingen vielen op in 2025? En wat betekenen die voor werkgevers en adviseurs? Igno Schings, directeur Inkomen Collectief, en Henk Blok, commercieel directeur Inkomen Collectief, praten je bij over de belangrijkste inzichten uit dit trendrapport.

“We ondersteunen werkgevers en verzekeren miljoenen werknemers in Nederland”, begint Igno Schings. “Daardoor zien we van dichtbij wat er gebeurt. Met de cijfers en inzichten uit dit rapport helpen we werkgevers en adviseurs om goede keuzes te maken. Want verzuim en arbeidsongeschiktheid raken ons uiteindelijk allemaal.”

“Het ziekteverzuim blijft hoog en steeg opnieuw. In 2025 kwam het verzuimpercentage uit op 5,4%. Dat lijkt misschien een klein verschil vergeleken met 2024 (5,2%), maar de impact is groot. Werknemers zijn namelijk ook langer ziek. Gemiddeld gaat het om ruim drie weken. Daardoor lopen de kosten verder op. In totaal kostte verzuim de BV Nederland in 2025 ruim 29 miljard euro.

Wat we zien, is dat verzuim stabiel op een hoger niveau blijft dan vóór corona. Het is dus geen tijdelijke piek. Dat vraagt om een andere manier van kijken. Niet alleen naar verzuim begeleiden, maar vooral naar verzuim voorkomen. Veel werkgevers krijgen te maken met meer verzuim. Dit wordt daardoor voor veel werkgevers onbetaalbaar. Het is belangrijk dat werkgevers inschatten of ze het risico op verzuim zelf kunnen dragen. Of dat ze zich hiervoor willen verzekeren. Adviseurs spelen daarin een belangrijke rol.”

“Psychisch verzuim blijft een belangrijk thema. Het aandeel werknemers met burn-outklachten is de afgelopen jaren flink gestegen. In 2025 had ruim één op de vijf werknemers hiermee te maken. Juist deze klachten zorgen vaak voor langdurige uitval.

“Vrouwen verzuimen nog steeds vaker en langer dan mannen, vooral tussen 25 en 45 jaar. Dat heeft vaak te maken met de combinatie van werk en privé. Veel vrouwen combineren werk met zorgtaken. Die balans staat onder druk, zeker in sectoren waar de werkdruk al hoog is.

Bij mannen zien we juist vaker fysieke klachten door zwaarder lichamelijk werk. Dit laat meteen zien hoe belangrijk het is om goed naar verschillende groepen en situaties te kijken. Verzuim is niet voor iedereen hetzelfde.”

Foto: Igno Schings, directeur Inkomen Collectief

“Ja, die verschillen zijn groot en blijven stabiel. In de sector gezondheid zien we structureel het hoogste verzuim. Dat komt door een combinatie van fysieke en emotionele belasting en hoge werkdruk. Daartegenover staan sectoren zoals horeca en zakelijke dienstverlening, waar het verzuim lager is.

Maar er is een belangrijk verschil dat je niet meteen ziet. In sommige sectoren is verzuim vaak kort en frequent, zoals in de horeca. In andere sectoren komt verzuim minder vaak voor, maar duurt het langer. Dat zien we bijvoorbeeld in de zakelijke dienstverlening. Daar zit juist het risico op langdurige uitval.”

“Dat iedere sector een andere aanpak nodig heeft. In sectoren met veel fysieke belasting is het voorkomen van lichamelijke klachten het belangrijkst. In sectoren met veel mentale druk gaat het juist om signaleren, in gesprek gaan en op tijd ingrijpen. Er is geen standaardoplossing. Maatwerk is heel belangrijk.”

“Werkdruk blijft de belangrijkste factor. Zelfs nu de arbeidsmarkt iets minder krap lijkt, blijft de druk hoog. Daarnaast zien we een toename van arbeidsconflicten en grensoverschrijdend gedrag. Dat heeft ook invloed op verzuim.

Het hybride werken speelt in werkgerelateerd verzuim een rol. De grenzen tussen werk en privé vervagen. Dat maakt het lastiger om goed te herstellen. Duidelijke afspraken helpen om die balans goed te houden.”

“De druk op het WIA-stelsel neemt verder toe. Het aantal mensen dat langdurig ziek is en een WIA-uitkering aanvraagt, blijft stijgen. In 2025 ging het om bijna 100.000 aanvragen. Dat is opnieuw meer dan het jaar ervoor.

Wat zorgelijk is: het aantal aanvragen groeit sneller dan het aantal werkenden. Dat betekent dat relatief meer mensen uitvallen. Tegelijk zien we dat de capaciteit om die aanvragen te beoordelen onder druk staat. Daardoor lopen wachttijden op.”

“Voor werknemers betekent dit vaak een lange periode van onzekerheid. Ze wachten soms maanden op duidelijkheid over hun inkomen en toekomst. Voor werkgevers betekent het dat zij lange tijd niet precies weten waar ze aan toe zijn.

Ook zien we dat er weer meer jongeren en vrouwen langdurig uitvallen. Dat maakt de impact nog groter, want deze mensen hebben vaak nog een lang werkleven voor zich.”

“Het huidige stelsel loopt tegen zijn grenzen aan. Door de stijgende instroom en beperkte capaciteit van verzekeringsartsen ontstaan achterstanden bij UWV. Dat zorgt voor onzekerheid. Daarom denkt de politiek na over veranderingen.

Die veranderingen kunnen grote gevolgen hebben. Bijvoorbeeld voor het inkomen van werknemers of voor de verplichtingen van werkgevers. Juist in deze fase is het belangrijk om goed inzicht te hebben in risico’s en op tijd in actie te komen.”

Foto: Henk Blok, commercieel directeur Inkomen Collectief

“Zeker. De samenwerking tussen UWV en private partijen zoals arbodiensten en re-integratiebedrijven verbetert. Initiatieven waarbij arbodiensten en UWV samenwerken, kunnen processen versnellen. Ook krijgt preventie steeds meer aandacht. Dat is een goede ontwikkeling.”

“Blijf niet afwachten. Kijk vooruit en ga het gesprek aan. Waar zitten de risico’s in je organisatie? Hoe is verzuim geregeld? En hoe zorg je dat mensen gezond blijven werken?

“We helpen werkgevers en adviseurs met inzicht, oplossingen en begeleiding. Met onze mkb verzuim-ontzorgverzekering zien we dat de verzuimduur flink korter kan zijn, zeker als we preventie inzetten. Dat maakt écht verschil.”

“Verzuim en arbeidsongeschiktheid worden steeds complexer. Dat vraagt om samenwerking. Werkgevers, adviseurs, arbodiensten, UWV, de politiek en wij als verzekeraar hebben daarin allemaal een rol.

Alleen kunnen we het verschil niet maken, maar samen wél. Door inzichten te delen, op tijd in actie te komen en oog te hebben voor de mens achter de cijfers. Zo houden we Nederland vitaal en veerkrachtig.”

Deel dit artikel